Xaflad si heer sare ah loogu soo shaqeeyay laguna soo dhaweynayay wasiiru dowlaha arimaha dibadda iyo dhiira gelinta maalgashiga xukumada federalka Dr. khaalid omar cali ayaa lagu qabtay gudaha xarunta safarada somaliyeed ee dalka Malaysia, waxaana xaflada abaabulkeeda iska lahaa madaxda sare ee safarada, waxaana ka soo qayb galay qaybaha kala duwan ee somalida Malaysia sida ururka ardayda, kan jaaliyada, haweenka, ganacsatada iyo weliba aqoonyahanada.
Ugu horeyn waxaa xaflada soo dhawaynta ka hadlay Dr.muuse oo ka mid ah aqoonyahanada somaliyeed ee barayasha ka ah mid ka mid ah jamacadaha ugu tunka wayn dalka Malaysia, wuxuuna ku dheeraaday sida ay ugu faraxsan yihiin in ay arkaan masuul darajo sare leh oo booqasho ugu yimada.
Sidoo kale gudoomiyaha jaaliyada ummadda somaliyeed ee dalka Malaysia Mohamed abdi isak oo isna madasha ka hadlay ayaa soo dhaweyn ka dib wasiirka ugu warbixiyay marxaladihii kala duwanaa ee ay jaaliyada soo martay tan iyo maalinkii la aas aasay, wuxuu sidoo kale ka warbixiyay in ay waxyaabo badan u qabsoomeen intay jireen kuwo kalena ay iminka ku howlan yihiin qabashadooda.
Ku simaha safiirka ahna qunsulka guud ee safarada somaliyeed oo isna madasha ka hadlay ayaa marka hore ku soo dhaweeyay wasiirka in uu ku soo dhawaado xarunta safarada ummada somaliyeed, wuxuuna ka warbixiyay adeega ay safarada ummadeeda u hayso iyo sida ay laga maarmanka u tahay in howshaas ay kordhiso.
Ugu danbeeyntii waxaa lagu soo dhaweeyay wasiiru dowlaha arimaha dibadda iyo dhiirigelinta maalgashiga Dr.khaalid omar ali oo aad ugu sheekeeyay xalada guud ee dalka, isagoo shacabkii madasha fadhiyay u cadeeyay in amaanka wadanka uu yahay mid aad u wanagsan, shilal maalmeedka dhacana uu kala siman yahay calamka intiisa kale, sido kale wuxuu ka hadlay siduu u soo hagagay xiriirka calamiga ah eek ala dhaxeeya wadamada calamka, si ay u socdaan hirgalinta mashruuca federalism ayuu ku sheegay in ay meel wanagsan marayso, wuxuuna cod dheer ku qeexay in amarkii hore ee wasarada arimaha dibadda ee ahaa in la soo yareeyo safaradaha dalalka calamka ugu yaala dowlada uu ahaa mid ay ansaxiyeen golaha wasiirada, hada amar kaas ka duwan ay golaha ansaxiyeen oo ahaa in an la xadidin safarada wadamada calamka ay ku leedahay xukumada somaliyeed si uu xiriirka calamka u soo noqdo. Maanta laga bilabana aad shakiga ah in ay xiran tahay safarada aad iska dhaaftan oo ay safarada tahay mid shaqaynaysa, gudanaysana waajibka ka saran bulshadeeda. Wuxuna wasiirka kormeeray qaybaha ka koban tahay safarada isago xafiis xafiis u indha indheeyay.
Mar uu ka hadlayay safarkiisa wadanka Malaysia ayaa wasiirka wuxuu yiri “waxaan ku imi amar madaxweyne, madama anoo matalaya madaxweynaha an ka qayb galay shir ka dhacayay Indonesia oo heer madaxweyne ahaa, wuxuu madaxweynaha isoo faray in markaa shirkaasi ka baxo aan lugta soo mariyo wadanka Malaysia oo ah wadan ay tiro arday somaliyeed ah ay wax ka bartaan, waxaana rajaynayaa inta aan joogo in aan la kulmi doono madaxda sar sare wadanka Malaysia iyo weliba qaybaha kala duwan ee somalida Malaysia.
Gunta iyo gebagabada aya dhowr su’aal oo ka yimi ka soo qayb galayashii xaflada waxaa la waydiiyay wasiirka, wuxuuna si maqsuudi ay ku jirto ugu wada jawaabi su’aalihii la waydiiyay, waana markii ugu horeysay masuul sare oo ka tirsan golaha wasiirada xukumada federalka ah uu booqasho rasmi ah ku yimada wadanka Malaysia, si toos ahna su’aalo ay u waydiiyan shacabka somaliyeed, waxaa la filaaya in malmaha uu wasiirka halkaan joogo uu kulamo isdaba jog ah la yeesho madaxda sar sare ee dowlada Malaysia, oo ka mid ah dowladaha sida gaarka isha ugu haya soo kabashada qaranka somaliyeed.
Mohamed abdirahman “Timo”
Radiomuqdisho-Malaysia
